40 jaar Ontwerpwerk: ‘Het einddoel verandert niet. We helpen mensen.’

Voor Bas betekende de overstap naar een bureau dat fundamenteel anders werkt dan hij gewend was. "Ik ben niet iemand die binnenkomt en roept dat alles anders moet. Ik heb juist de tijd genomen om het bureau te leren kennen. Wat mij vooral opviel, is de cultuur. Ik ben in al die jaren nog niet eerder een bureau tegengekomen waar kwaliteit, samenwerking en respect zo vanzelfsprekend zijn." Nieuwe inzichten brengt hij ook mee. Zo is de commerciële kant van het bureau de afgelopen jaren verder ontwikkeld. Niet vanuit omzet als doel op zich, maar vanuit continuïteit. "We beseffen allemaal dat nieuwe opdrachten niet vanzelf binnenkomen. Daarom betrekken we tegenwoordig veel meer collega's bij sales, pitches en aanbestedingen. Zo ontstaat meer intern draagvlak voor de keuzes die we maken en begrijpen mensen beter hoe het bureau gezond blijft."

We zijn geen ‘u vraagt, wij draaien-bureau’. We willen begrijpen wat een organisatie én de mensen waarvoor zij werken nodig hebben.

Waarde boven volume

Die langetermijnvisie zie je ook terug in de opdrachten die Ontwerpwerk kiest. Het bureau werkt veel voor de overheid, onderwijsinstellingen, zorgorganisaties en maatschappelijke organisaties. Regelmatig betekent dat deelnemen aan aanbestedingen. Een wereld die volgens Judith steeds complexer wordt. "Als prijs het belangrijkste criterium is, doen we niet mee. Wij willen ruimte hebben om onderzoek te doen, gebruikers te spreken en echt te adviseren. Anders leveren we niet de kwaliteit waar wij voor staan."

Voor Ontwerpwerk begint een goed project met nieuwsgierigheid. Niet met aannames. "We zijn geen ‘u vraagt, wij draaien-bureau’. We willen begrijpen wat een organisatie én de mensen waarvoor zij werken nodig hebben." Juist daardoor bouwen ze langdurige relaties op. Veel opdrachten komen rechtstreeks binnen via bestaande klanten of aanbevelingen. "Na veertig jaar helpt een goede reputatie natuurlijk. Daar zijn we trots op."

AI verandert het gereedschap, niet het vak

Digital is voor Ontwerpwerk al meer dan dertig jaar een belangrijke expertise. Het bureau liep vroeg voorop met digitale ontwikkeling en werkt onder meer met Drupal en Craft CMS. Maar digital gaat voor Ontwerpwerk verder dan techniek. Gebruikersonderzoek en digitale toegankelijkheid zijn net zo belangrijk. Ontwerpen draait niet alleen om een goed design, maar om het creëren van een online omgeving die voor iedereen werkt. Ook binnen Ontwerpwerk is AI inmiddels onderdeel van de dagelijkse praktijk. Designers werken met nieuwe vormen van beeldontwikkeling, developers gebruiken AI bij het programmeren en intern wordt gewerkt aan verschillende toepassingen. Judith ziet de technologie als een hulpmiddel. “Je kunt onderdelen van je proces versnellen, maar de waarde die je als bureau toevoegt zit nog steeds in je creativiteit, je advies en het gesprek met je opdrachtgever."

Bas: "We zijn volop aan het experimenteren, maar we vinden ook dat bureaus een verantwoordelijkheid hebben. Denk na over veiligheid, privacy en digitale soevereiniteit. Niet alles wat technisch kan, moet je zomaar doen." Die zorgvuldigheid geldt ook richting opdrachtgevers. "Je kunt AI niet inzetten zonder dat je klant weet wat je doet. Dat gesprek hoort erbij."

Volgens beiden wordt er op dit moment meer over AI gesproken dan dat organisaties het daadwerkelijk op grote schaal toepassen. De grootste uitdaging ligt daarom niet alleen in de techniek, maar juist in het begeleiden van organisaties bij de keuzes die ze moeten maken.

Afbeelding

Fotografie: Chris Bonis

Investeren in mensen

Waar veel bureaus terughoudend zijn geworden met het aannemen van junioren, kiest Ontwerpwerk bewust voor een andere koers. "Bureaus hebben voor jong talent juist een grotere verantwoordelijkheid", zegt Judith. "Zij ontwikkelen nog hun eigen kwaliteitskompas. Het is aan ons om hen het vak te leren."

Dat past bij een bureau dat altijd nauw verbonden is gebleven met opleidingen en stagiairs. Jonge collega's brengen nieuwe ideeën en stellen bestaande werkwijzen ter discussie. "Dat gesprek heb je nodig. Ervaring en nieuwsgierigheid houden elkaar scherp."

Ook intern kiest Ontwerpwerk nadrukkelijk voor de lange termijn. De organisatie telt ongeveer vijftig medewerkers en veel collega's werken er al jarenlang. "We bestaan veertig jaar en hebben nog nooit iemand vanwege economische omstandigheden hoeven ontslaan", vertelt Judith. "Daar zijn we trots op. Natuurlijk willen we financieel gezond zijn, maar winst is nooit het enige doel. We investeren liever in mensen en in de toekomst van het bureau."

Samen sterker

Die langetermijnvisie verklaart ook waarom Ontwerpwerk actief is binnen Dutch Digital Agencies. Judith neemt deel aan een directiecirkel en ziet vooral de openheid als grote meerwaarde. "Je kunt sparren met mensen die met dezelfde vraagstukken bezig zijn, zonder dat het directe concurrenten zijn. Dat geeft veel vertrouwen."

Ook voor de medewerkers wordt het aanbod steeds vaker benut. "We stimuleren collega's om deel te nemen aan bijeenkomsten en trainingen. Dat sluit mooi aan op ons eigen ontwikkelprogramma." Bas ziet daarnaast een bredere rol voor de vereniging. "Je bent als bureau voortdurend aan het pionieren. Dan helpt het enorm als je ervaringen kunt delen, kunt leren van elkaar en samen kunt optrekken bij ontwikkelingen zoals AI, wetgeving of nieuwe businessmodellen."

Blijven vernieuwen

Veertig jaar bestaat Ontwerpwerk inmiddels. Toch voelt het bureau allesbehalve nostalgisch. De nieuwe directie bouwt verder op de cultuur die het bureau groot heeft gemaakt, en blijft ruimte geven aan nieuwe inzichten, technologie en talent.

Misschien is dat wel de belangrijkste reden waarom Ontwerpwerk al vier decennia relevant blijft. Niet omdat het vasthoudt aan hoe het altijd ging, maar omdat het zich blijft ontwikkelen en tegelijkertijd dicht bij de eigen uitgangspunten blijft. Voor Judith begint dat steeds opnieuw bij dezelfde vraag: wat hebben organisaties en de mensen voor wie zij werken echt nodig?